Kuyumcuların MASAK karşısındaki iki temel aksiyonu vardır: kimlik tespiti ve şüpheli işlem bildirimi (ŞİB). Bu yazı, hangi işlemlerin hangi yükümlülüğü tetiklediğini örneklerle açıklar.
İki farklı yükümlülük
Kimlik tespiti ve şüpheli işlem bildirimini karıştırmamak gerekir:
- Kimlik tespiti, belirli işlem türlerinde ve tutar eşiğinde herkese uygulanan rutin bir adımdır.
- Şüpheli işlem bildirimi, tutardan bağımsız olarak, işlemin niteliği şüphe doğurduğunda yapılır.
Kimlik tespiti hangi işlemlerde?
Sürekli iş ilişkisinde ve belirli tutar eşiğini aşan işlemlerde kimlik tespiti zorunludur. Güncel eşik için MASAK'ın resmi tebliğlerini esas alın; sınırda kalan işlemlerde tespiti standart hâle getirmek riski azaltır.
Şüpheli işlem örnekleri
Aşağıdaki durumlar tutarı ne olursa olsun şüphe doğurabilir:
- Bölünmüş işlem: Büyük bir alımı eşik altında kalacak şekilde parçalara bölmek.
- Kimlikten kaçınma: Kimlik vermekten kaçınan veya sürekli erteleyen müşteri.
- Mantığa aykırılık: Müşterinin profiliyle uyuşmayan tutar veya sıklık.
- Üçüncü kişi adına hareket: Kimin adına işlem yapıldığının belirsiz olması.
Bildirim nasıl ve ne zaman?
Şüphe oluştuğunda, işlem gerçekleşmiş olsun ya da olmasın, öngörülen süre içinde MASAK'a bildirim yapılır. Bildirimin gizliliği esastır.
Süreci güvenceye almak
Manuel takipte şüpheli işlemi fark etmek ve zamanında bildirmek zordur. EksenGOLD MASAK uyum modülü risk skorlama ile olağan dışı işlemleri işaretler, bildirim formlarını hazırlar ve her adımı denetim izine işler.
Ücretsiz demo ile deneyebilirsiniz.
Not: Genel bilgilendirmedir; güncel eşik, süre ve prosedür için MASAK mevzuatı esastır.