MASAK Kimlik Tespiti: Eşikler, Süreç ve Saklama
Kuyumcu, sarraf ve döviz büroları için kimlik tespiti ne zaman zorunlu olur, hangi bilgiler kayda geçer ve kayıtlar ne kadar saklanır - eşik 185.000 TL üzerinden adım adım.
Son güncelleme:
Eşik tutarı takip edilir
Eşik tutarı izlenir ve aşıldığında otomatik bildirim üretilir; olağan dışı ve bölünmüş işlemler risk taramasında işaretlenir.
NFC ile çipten doğrulama
Kimlik belgesi mobilde okutulur, NFC destekli belgelerde çipten tek dokunuşla doğrulanır.
MASAK uyumlu form üretilir
Kimlik tespit formu PDF olarak oluşturulur ve ilgili işlem kaydına bağlanır.
Denetim izi her kayıtta
Her kayıt oluşturan kullanıcı ve zaman damgasıyla denetim izine işlenir; denetimde formlar ve risk analizi raporu hızla alınır.
Kimlik tespitinde kayda geçen bilgiler
- Ad, soyad, T.C. kimlik / pasaport numarası
- Doğum yeri ve tarihi
- Belge türü, numarası ve geçerliliği
- Adres ve iletişim bilgisi
- İşlem tutarı, tarihi ve niteliği
- Tüzel kişide unvan, VKN ve temsil yetkisi
Kimlik tespiti ne zaman zorunlu olur?
Kimlik tespitini tetikleyen üç ayrı durum vardır ve bunlar birbirinin alternatifi değildir: eşiğin aşılması, sürekli iş ilişkisi kurulması ve şüphenin varlığı. Bu üçünden herhangi biri gerçekleştiğinde kimlik tespiti yapılır.
Uygulamada en çok atlanan nokta bağlantılı işlemlerdir. Aynı müşterinin kısa aralıklarla yaptığı ve toplamı eşiği aşan işlemler, tek tek bakıldığında eşiğin altında kaldığı için gözden kaçar. Bu nedenle eşik takibinin işlem bazında değil müşteri bazında yapılması gerekir.
- İşlem tutarı 185.000 TL eşiğini aşıyorsa
- Bağlantılı görünen işlemlerin toplamı eşiği aşıyorsa
- Müşteriyle sürekli iş ilişkisi kuruluyorsa (tutara bakılmaz)
- İşlemle ilgili şüphe varsa (tutara bakılmaz)
Kayda geçirilmesi gereken bilgiler
Kimlik tespiti, belgeyi görmekle tamamlanmaz; belgedeki bilgilerin kayda geçirilmesi ve işlemle ilişkilendirilmesi gerekir. Denetimde bakılan şey formun varlığı kadar, formun hangi işleme ait olduğunun anlaşılabilir olmasıdır.
Bilgilerin elle deftere ya da ayrı bir dosyaya yazıldığı düzenlerde bu ilişkilendirme zamanla kopar. Kaydın işlemin kendisiyle aynı sistemde tutulması, denetim anında aranan bağı kendiliğinden kurar.
- Ad, soyad ve T.C. kimlik numarası (yabancılarda pasaport/kimlik numarası)
- Doğum yeri ve tarihi
- Belgenin türü, numarası ve varsa geçerlilik tarihi
- Adres ve iletişim bilgisi
- İşlemin tutarı, tarihi ve niteliği
- Tüzel kişilerde unvan, vergi kimlik numarası ve temsil yetkisi
Elle yürütülen sürecin tipik zayıf noktaları
Kimlik tespitinin kâğıt form üzerinden yürütüldüğü işletmelerde sorun genellikle niyette değil, sürecin satış akışının dışında kalmasında ortaya çıkar. Yoğun bir günde forma dönmek unutulur; sonradan tamamlanan form ise tarih tutarsızlığı yaratır.
EksenGOLD bu adımları operasyonun içine taşır: eşik tutarı takip edilir ve aşıldığında otomatik bildirim üretilir, kimlik tespiti mobil uygulamadan tamamlanır, form işlem kaydına bağlanır. Böylece uyum, tamamen personelin hatırlamasına bağlı bir alışkanlık olmaktan çıkar.
Kimlik tespitinde eşik ve saklama
| Konu | Değer | Açıklama |
|---|---|---|
| Kimlik tespiti eşiği | 185.000 TL | Tek bir işlemde ya da birbiriyle bağlantılı görünen işlemler toplamında bu tutar aşıldığında kimlik tespiti zorunludur. Sürekli iş ilişkisi kurulurken tutara bakılmaz. |
| Belge saklama süresi | 8 yıl | Kimlik tespit formları, işlem kayıtları ve destekleyici belgeler son işlem tarihinden itibaren saklanır ve denetimde ibraz edilir. |
Kimlik tespiti adım adım nasıl yapılır?
Eşiğin aşıldığı andan formun saklanmasına kadar.
-
1
Eşik kontrol edilir
İşlem tutarı eşikle karşılaştırılır; eşik aşılıyorsa, sürekli iş ilişkisi kuruluyorsa ya da şüphe varsa kimlik tespiti gerekir.
-
2
Resmî belge alınır
Fotoğraflı ve geçerli bir belge istenir: kimlik kartı, pasaport veya sürücü belgesi.
-
3
Belge doğrulanır
Belge taranır; NFC destekli kimliklerde çipten tek dokunuşla doğrulama yapılır.
-
4
Bilgiler forma işlenir
Kimlik ve işlem bilgileri MASAK uyumlu kimlik tespit formuna geçirilir ve işlem kaydına bağlanır.
-
5
Form saklanır
Form ve destekleyici belgeler mevzuata göre 8 yıl boyunca ibraz edilebilir biçimde saklanır.
MASAK kimlik tespiti hakkında sık sorulanlar
MASAK kimlik tespiti nedir?
Belirli işlemlerde müşterinin kimliğinin resmî bir belge üzerinden doğrulanması ve bu doğrulamanın belgelenerek saklanmasıdır. Amaç, işlemin arkasındaki gerçek kişiyi kayda geçirmek ve gerektiğinde yetkili mercilere ibraz edilebilir bir iz bırakmaktır.
Kimlik tespiti hangi tutarda zorunludur?
Eşik 185.000 TL. Tek işlemde ya da birbiriyle bağlantılı görünen işlemler toplamında bu tutar aşıldığında kimlik tespiti yapılır. Sürekli iş ilişkisi kurulurken tutara bakılmaz.
Eşiğin altındaki işlemlerde kimlik tespiti gerekmez mi?
Kural olarak eşik esas alınır; ancak şüphe varsa tutar ne olursa olsun kimlik tespiti yapılır. İşlemin eşiğin altında kalması için bölünmüş olduğu izlenimi de kendi başına bir şüphe sinyalidir.
Hangi belgeler kabul edilir?
Gerçek kişilerde fotoğraflı ve resmî bir belge esastır: T.C. kimlik kartı, pasaport veya sürücü belgesi. Tüzel kişilerde ticaret sicil kayıtları ve temsile yetkili kişinin kimlik belgesi ile birlikte yetki belgesi istenir.
Kimlik tespiti nasıl yapılır?
Belge fiziksel olarak görülür ve bilgileri kayda geçirilir. EksenGOLD'da belge mobil uygulamada taranır; NFC destekli kimliklerde çipten tek dokunuşla doğrulama yapılır ve sonuç kimlik tespit formuna dönüşür.
Kayıtlar ne kadar saklanır?
8 yıl. Süre son işlem tarihinden itibaren işler; belgelerin bu süre boyunca ibraz edilebilir durumda tutulması gerekir.
NFC ile kimlik doğrulama mevzuata uygun mu?
NFC, belgeyi okumanın bir yöntemidir; yükümlülüğü değiştirmez, yerine getirilmesini kolaylaştırır ve elle giriş hatasını azaltır. Kayda geçirilen bilgi ve saklanan belge yine mevzuatın istediği içerikte olur.
Kimlik tespiti yapılmazsa ne olur?
Kimlik tespiti yükümlülüğünün ihlali idari para cezası ile karşılanabilir; ihlalin tekrarı ve şüpheli işlem bildiriminin de yapılmamış olması yaptırımı ağırlaştırır. Ceza tutarları için resmî kaynaklara bakılmalıdır.
Konuyu derinlemesine öğrenin
Resmî kaynaklar
Bu sayfadaki yükümlülük ve tutarlar aşağıdaki resmî kaynaklara dayanır.
Kimlik tespitini akışın içine alın
Demo hesabında NFC ile kimlik tespitini, eşik takibini ve form üretimini gerçek demo verisiyle deneyin.
Demo Hesap Oluştur