Kuyumcu MASAK Formu Nasıl Doldurulur?

Kuyumcu MASAK formu; eşiğe ulaşan ya da şüphe içeren işlemlerde müşterinin kimliğinin ve işlemin kayda geçirildiği belgedir. Sektörde "kimlik tespit formu", "müşteri tanı formu" ya da "uyum formu" olarak da anılır — hepsi aynı yükümlülüğün karşılığıdır ve ayrı ayrı doldurulması gerekmez.

Özet#

• Form, işlem tutarı kimlik tespiti eşiği olan 370.000 TL¹ veya üzerinde olduğunda ya da şüphe hâlinde düzenlenir.
• Müşteri tanı formu ile kimlik tespit formu aynı belgedir; adları farklı kaynaklardan gelir.
• Formun saklama süresi 8 yıl; süre son işlem tarihinden itibaren işler.
• "Form" ile "MASAK raporu" aynı şey değildir: rapor, bir dönemin kayıtlarının derlenmiş hâlidir.

Formda hangi alanlar bulunur?#

Adım adım nasıl doldurulur?#

1. Eşik kontrol edilir. İşlem tutarı 370.000 TL eşiğine ulaşıyor mu, bağlantılı işlemlerin toplamı eşiğe ulaşıyor mu, sürekli iş ilişkisi kuruluyor mu ya da şüphe var mı?
2. Resmî belge istenir. Fotoğraflı ve geçerli bir belge esastır: kimlik kartı, pasaport veya sürücü belgesi. Müşteri belgeyi neden istediğinizi sorarsa, gerekçeyi onun gözünden anlatan altın alırken kuyumcu neden kimlik ister yazısına yönlendirebilirsiniz.
3. Belge doğrulanır. Belge görülür ve bilgileri kayda geçirilir. NFC destekli kimliklerde çipten doğrulama, elle giriş hatasını ortadan kaldırır.
4. İşlem bilgisi yazılır. Tutar, tarih ve işlemin niteliği forma işlenir; form ilgili satış, alış ya da tahsilat kaydına bağlanır.
5. Form saklanır. Belge ve destekleyici kayıtlar 8 yıl boyunca ibraz edilebilir biçimde saklanır. Saklamanın nerede yapıldığı da bu yükümlülüğün parçasıdır: kimlik görsellerini WhatsApp grubu gibi kontrolü elden çıkaran ortamlarda dolaştırmak hem KVKK hem MASAK tarafında risk doğurur, nedenlerini WhatsApp ile kimlik paylaşımının riskleri yazımızda ele aldık.

Ayrıntılı akış için MASAK kimlik tespiti sayfasına bakabilirsiniz.

En sık yapılan üç hata#

Formu sonradan doldurmak. Yoğun bir günde forma dönmek unutulur; sonradan tamamlanan form tarih tutarsızlığı yaratır. Denetimde bu tutarsızlık kendi başına bir bulgudur.

Formu işlemden ayrı tutmak. Formlar bir klasörde, faturalar başka bir yerde duruyorsa "bu form hangi işleme ait" sorusu yanıtsız kalır. Denetimde bakılan şey formun varlığı kadar bu bağdır.

Bağlantılı işlemleri ayrı görmek. Aynı müşterinin kısa aralıklarla yaptığı işlemler tek tek eşiğin altında kalabilir; toplamı eşiğe ulaşıyorsa kimlik tespiti gerekir. Benzer bir ayrıntı da işlemin gerçek sahibidir: müşteri bir başkası hesabına hareket ediyorsa kimlik tespiti tek kişiyle sınırlı kalmaz, işlem öncesinde yazılı beyan da alınır; ayrıntısı başkası hesabına işlem beyanı yazımızda.

Form ile rapor arasındaki fark#

Kimlik tespit formu tek bir işleme aittir ve işlem anında üretilir. Denetimde istenen "MASAK raporu" ise bir tarih aralığındaki tüm kayıtların derlenmiş hâlidir; geçmişteki formlar eksiksizse üretilebilir.

Bu ayrım pratikte önemlidir: rapor üretilemiyorsa sorun raporlamada değil, kaynak kayıtlardadır. Hazırlık denetim geldiğinde değil, her işlemde yapılır. Kuyumcu MASAK formu ve raporu sayfasında denetimde istenen kalemlerin listesini bulabilirsiniz.

Boş şablon aramak yerine#

Bağlayıcı içerik ve güncel format için MASAK'ın resmî yayınları esas alınmalıdır. Pratikte ise formu elle doldurmak yerine sistemin üretmesi tercih edilir: EksenGOLD kimlik tespiti tamamlandığında formu PDF olarak üretir, ilgili işleme bağlar ve her kaydı oluşturan kullanıcı ile zaman damgasıyla denetim izine yazar.

Ücretsiz demo ile formun otomatik üretimini ve denetim paketinin dışa aktarımını deneyebilirsiniz.

Not: Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; bağlayıcı olan MASAK'ın güncel resmî yayınlarıdır.